Kolegium IPN: nadanie imienia UPA jednostce sił specjalnych Ukrainy to zniewaga dla pamięci ofiar
Kolegium Instytutu Pamięci Narodowej – Komisji Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu przyjęło 7 lipca 2026 roku jednogłośne oświadczenie, w którym wyraża zaniepokojenie wypowiedziami przedstawicieli ukraińskich elit politycznych, społecznych, naukowych i kulturalnych afirmującymi działalność odłamów ruchu banderowskiego oraz negującymi dokonane przez ten ruch ludobójstwo na Polakach i innych narodach.
Nadanie imienia UPA jednostce sił specjalnych
Szczególne oburzenie Kolegium wzbudziła decyzja prezydenta Wołodymyra Zełenskiego o nadaniu Samodzielnemu Centrum Operacji Specjalnych „Północ” Sił Operacji Specjalnych Sił Zbrojnych Ukrainy imienia „Bohaterów UPA” (Ukraińskiej Powstańczej Armii). W oświadczeniu określono to jako zniewagę dla pamięci ofiar zamordowanych przez UPA i dla całego narodu polskiego.
Zaniepokojenie planami Panteonu Narodowego
Kolegium IPN wyraziło również niepokój projektem budowy ukraińskiego Panteonu Narodowego, w którym mieliby zostać pochowani przywódcy formacji takich jak OUN i UPA.
Apel do władz i społeczeństwa Ukrainy
Instytut zaapelował do władz Ukrainy i ukraińskiego społeczeństwa o zaprzestanie działań, które – jak oceniono – stoją w poprzek postępującemu procesowi zbliżenia obu narodów. W oświadczeniu podkreślono wolę życia w przyjaźni z wschodnim sąsiadem, zastrzegając jednocześnie brak zgody na fałszowanie historii i oddawanie czci formacjom, które w okrutny sposób mordowały Polaków oraz obywateli polskich innych narodowości.
Pełna treść oświadczenia:
„Kolegium Instytutu Pamięci Narodowej wyraża ogromne zaniepokojenie głosami przedstawicieli politycznych, społecznych, naukowych i kulturalnych elit ukraińskich (w tym także historyków), którzy afirmują działalność różnych odłamów ruchu banderowskiego na Ukrainie i negują fakt dokonanego przez ten ruch ludobójstwa na Polakach i innych narodach. Szczególne oburzenie budzi nadanie przez Prezydenta Wołodymyra Zełenskiego imienia „Bohaterów UPA” (Ukraińskiej Powstańczej Armii) Samodzielnemu Centrum Operacji Specjalnych „Północ” Sił Operacji Specjalnych Sił Zbrojnych Ukrainy. Jest to zniewaga dla pamięci ofiar zamordowanych przez UPA i dla całego narodu polskiego. Nasze zaniepokojenie budzi też projekt budowy Panteonu Narodowego, w którym mają być pochowani także przywódcy takich formacji jak OUN i UPA. Apelujemy do władz Ukrainy i do społeczeństwa ukraińskiego o zaprzestanie tego rodzaju działań, które stają w poprzek postępującemu procesowi zbliżenia naszych narodów. Chcemy żyć w przyjaźni ze swoimi wschodnimi sąsiadami, nie możemy jednak tolerować fałszowania historii i oddawania czci formacjom mordującym w sposób okrutny Polaków i obywateli polskich innych narodowości.”
Oświadczenie zostało przyjęte jednogłośnie.
Źródło: Instytut Pamięci Narodowej Oddział w Lublinie.