Szefowie MSZ Polski i Ukrainy w Warszawie o deeskalacji napięć, ekshumacjach i współpracy gospodarczej

Wicepremier i Minister Spraw Zagranicznych RP Radosław Sikorski spotkał się 3 lipca w Warszawie z Ministrem Spraw Zagranicznych Ukrainy Andrijem Sybihą. Rozmowy dotyczyły konieczności prowadzenia konstruktywnego dialogu i deeskalacji emocji, kontynuacji współpracy wojskowej oraz rozwoju współpracy gospodarczej między obu państwami.

Partnerstwo nie może być wykorzystywane przez strony nieprzyjazne

Szefowie dyplomacji jednoznacznie podkreślili, że budowanie stabilnego partnerstwa służy rozwojowi obu państw i nie może być wykorzystywane przez kraje oraz osoby im nieprzyjazne.

Andrij Sybiha oświadczył:

„Dla Ukrainy Polska jest ważnym państwem. Podobnie jak dla Polski — Ukraina. Mamy wspólnego wroga — Rosję — oraz wspólne wyzwanie — rosyjską agresję. Ukraina broni dziś nie tylko własnego bezpieczeństwa, ale także bezpieczeństwa Polski i całej Europy”.

Przypomniał również, że w 2022 roku, w najtrudniejszym dla Ukrainy momencie, Polska jako pierwsza wyciągnęła pomocną dłoń, udzielając bezprecedensowego wsparcia, za które – jak zapewnił – Ukraina jest i zawsze będzie wdzięczna.

Ukraiński minister zacytował także prezydenta Wołodymyra Zełenskiego:

„Odpowiedzi zawsze można znaleźć, jeśli jesteśmy gotowi być silnymi sąsiadami i jeśli chcemy ich znaleźć”. Zadeklarował przy tym, że „Ukraina pozostaje otwarta na równoprawny i uczciwy dialog”.

Pakiet działań antykryzysowych i postępy w ekshumacjach

Ministrowie podkreślili wspólną wolę rozwoju narzędzi prowadzenia dialogu historycznego opartego na prawdzie i wzajemnym poszanowaniu przeszłości. Zwrócili uwagę, że prawda, szacunek i pamięć o ofiarach pozostają kluczowymi elementami relacji dwustronnych, wymagającymi odpowiedzialnego podejścia. Zgodnie z komunikatem polskiego MSZ, pozytywnym przykładem tego procesu są znaczące, najlepsze od wielu lat postępy w procesie ekshumacji oraz wydawanie kolejnych zgód na prace poszukiwawcze.

Andrij Sybiha poinformował, że zaproponował pakiet działań antykryzysowych, obejmujący zainicjowanie konsultacji między ministerstwami spraw zagranicznych, spotkanie historyków specjalizujących się w okresie II wojny światowej, którzy uczestniczyli w Polsko-Ukraińskim Kongresie Historyków w maju, a także zwrócenie się do przywódców religijnych obu krajów z prośbą o wykorzystanie ich autorytetu na rzecz dialogu dwustronnego. Stwierdził:

„Odnotowaliśmy, że w ciągu ostatnich półtora roku osiągnięto znaczny postęp w rozwiązywaniu wrażliwych kwestii związanych z przeszłością historyczną. Odblokowano ekshumacje, wznowiono działalność kongresu historyków. Ukraina będzie kontynuować wydawanie zezwoleń na prowadzenie prac poszukiwawczych i ekshumacyjnych”. Dodał również: „Szanujemy historię innych narodów i oczekujemy od naszych partnerów takiego samego podejścia do naszej historii i niepodległości”.

Współpraca wojskowa i sytuacja na froncie

W kontekście bezpieczeństwa regionalnego ministrowie omówili sytuację współpracy wojskowej. Radosław Sikorski potwierdził wsparcie dla Ukrainy w jej walce z agresorem, podkreślając strategiczne znaczenie zacieśniania współpracy wojskowej i stabilizacji regionu dla bezpieczeństwa całej Europy.

Andrij Sybiha przekazał z kolei polskiej stronie informacje o sytuacji na linii frontu oraz sukcesach Sił Zbrojnych Ukrainy, w szczególności o skutecznych sankcjach dalekosiężnych wobec państwa-agresora. Napisał: „Otrzymałem zapewnienie, że Polska będzie niezmiennie wspierać Ukrainę w umacnianiu naszych zdolności obronnych”. Ministrowie szczegółowo omówili też perspektywy współpracy wojskowo-technicznej oraz wymienili opinie przed szczytem NATO w Ankarze.

Współpraca gospodarcza po konferencji w Gdańsku

Ważnym elementem rozmów były kwestie współpracy gospodarczej, oceniane przez pryzmat pozytywnych efektów niedawnej Konferencji na rzecz Odbudowy Ukrainy, która odbyła się w Gdańsku. Rozmówcy omówili wyzwania, z jakimi mierzą się spółki na rynku ukraińskim, i podkreślili, że rozwój relacji ekonomicznych przynosi wymierne korzyści obu państwom. Dla Polski oznacza to między innymi zaangażowanie rodzimych przedsiębiorstw w powojenną rekonstrukcję kraju, wzrost możliwości inwestycyjnych oraz umocnienie pozycji rynkowej polskich firm działających na Ukrainie.

Andrij Sybiha potwierdził tę ocenę słowami:

„W centrum naszych rozmów znalazła się również współpraca między przedsiębiorstwami ukraińskimi i polskimi, w szczególności wspólne projekty na rzecz odbudowy Ukrainy. Odnotowaliśmy, że konferencja URC-2026 w Gdańsku była sukcesem i przyczyniła się do rozwoju współpracy biznesowej między naszymi krajami”.

Ministrowie omówili także kwestię usprawnienia procedur celnych dla obywateli i przedsiębiorstw oraz rozwój infrastruktury przejść granicznych. Ukraiński minister podziękował przy tym polskiej stronie za szybką reakcję na przejawy nienawiści i ksenofobii wobec Ukraińców w Polsce.

Czas odłożyć emocje na bok

Ministrowie zgodzili się, że deeskalacja napięć i budowanie trwałych mechanizmów opartych na wzajemnym zrozumieniu historii i rozwoju współpracy gospodarczej są kluczowe dla pełnego wykorzystania potencjału polsko-ukraińskiego partnerstwa.

Andrij Sybiha podsumował rozmowę słowami:

„Dziękuję Radkowi za otwartą i konstruktywną rozmowę. Rolą dyplomatów jest podtrzymywanie dialogu i wykorzystywanie całego instrumentarium dyplomatycznego do rozwiązywania problemów. Czas odłożyć emocje na bok. Ukraina prowadzi egzystencjalną walkę przy wsparciu swoich sojuszników i partnerów”. Dodał również: „Dysponujemy wystarczającą mądrością, lekcjami płynącymi z naszej wspólnej historii oraz wolą polityczną, aby powstrzymać oklaski w Moskwie, która cieszy się z narastania napięć między dwoma najbliższymi sąsiadami. Historia nie wybaczy nam, jeśli ta szansa zostanie zmarnowana”.

Źródło i zdjęcia: Komunikat prasowy Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP oraz Ambasada Ukrainy w RP.