Wicepremier Sikorski w Kijowie: rozmowy o zakończeniu wojny, integracji europejskiej i wspólnej historii

Wicepremier, minister spraw zagranicznych RP Radosław Sikorski w dniach 11–13 września przebywał w Kijowie, gdzie wziął udział w dorocznej konferencji Yalta European Strategy poświęconej bezpieczeństwu i przyszłości Ukrainy oraz Europy, a także odbył szereg spotkań dwustronnych z ukraińskimi i międzynarodowymi partnerami. Wizyta odbywała się w czasie nasilonych rosyjskich ataków na Ukrainę, obejmujących także jej zachodnią część — rosyjski dron uderzył w lokomotywę pociągu pasażerskiego na trasie Kijów–Warszawa Zachodnia, inny dron trafił w okolice stacji benzynowej przy przejściu granicznym w Dorohusku, niszcząc ciężarówki, a w nocy z 11 na 12 września ucierpiała jedna z największych polskich inwestycji zagranicznych na Ukrainie.

Spotkanie z ministrem Sybihą i wspólny apel o europejską odpowiedź

Szef polskiej dyplomacji spotkał się z ministrem spraw zagranicznych Ukrainy Andrijem Sybihą. Komentując rosyjskie ataki z ostatnich dni, Sikorski podkreślił, że Rosja zaatakowała punkty tuż przy granicy Polski, będącej jednocześnie granicą Unii Europejskiej i NATO, wykorzystując zmodernizowane drony z silnikami odrzutowymi i usprawnionymi systemami naprowadzania — ocenił to jako wyraźną eskalację i wezwał do podwojenia wysiłków we wspieraniu ofiary agresji. Zaznaczył, że w obliczu niepowodzeń na froncie Moskwa nasila brutalne ataki na cywilów oraz działania sabotażowe wymierzone w państwa wspierające Ukrainę, czego doświadczają między innymi Polska, Niemcy, państwa bałtyckie i Rumunia — ataki te, jego zdaniem, nie mogą stać się nową normą, co wymaga wspólnej europejskiej odpowiedzi obejmującej wsparcie dla Ukrainy, skuteczną politykę sankcyjną, izolację Rosji oraz wzmacnianie zdolności obronnych NATO.

Minister Sybiha ocenił w podobnym tonie, że choć Europa może uspokajać samą siebie, iż nie jest w stanie wojny z Rosją, to Moskwa nie podziela tej oceny i faktycznie prowadzi już wrogie działania wobec całej strefy euroatlantyckiej — podkreślił w związku z tym wagę wprowadzenia zakazu wjazdu dla rosyjskich kombatantów, którzy stanowią zagrożenie. Sikorski zadeklarował z kolei, że Polska i Ukraina będą wspólnie naciskać na państwa wciąż posiadające rosyjskie aktywa, aby nigdy nie wróciły one do agresora.

W swoim własnym podsumowaniu wizyty na platformie X minister Sybiha przywołał słowa Sikorskiego wypowiedziane przy wsiadaniu do pociągu do Kijowa: „Im mocniej Rosja atakuje Ukrainę, tym bardziej powinniśmy tam jechać” — określając to jako odwagę i solidarność w praktyce. Obaj ministrowie rozmawiali też o dalszych ograniczeniach handlowych wobec Rosji, w tym możliwym embargu oraz zakończeniu tranzytu rosyjskich produktów przez terytorium Unii Europejskiej, argumentując, że nie można pozwolić Rosji jednocześnie atakować ukraińskiej logistyki i czerpać korzyści z dostępu własnych towarów do rynku europejskiego. Skoordynowano również przygotowania do zbliżającego się szczytu Karpackiej Inicjatywy Integracyjnej, mającego przynieść konkretne rezultaty w zakresie bezpieczeństwa, infrastruktury i współpracy gospodarczej w regionie, a także uzgodniono utworzenie mechanizmu konsultacyjnego mającego rozwiązywać problemy z przepustowością i komunikacją na przejściach granicznych.

Integracja europejska i kwestie historyczne

Wicepremier Sikorski wskazywał, że odporność Ukrainy oraz jedność i solidarność jej partnerów pozostają kluczowe dla powstrzymania rosyjskiej agresji, podkreślając, że to profesjonalizm ukraińskiej armii oraz odporność i odwaga ukraińskiego społeczeństwa sprawiają, że Rosja nie wygrywa tej wojny. Zaznaczył, że według Komisji Europejskiej Ukraina jest już gotowa do rozpoczęcia negocjacji akcesyjnych z Unią Europejską, zapowiadając, że proces ten nie będzie łatwy — podobnie jak nie był łatwy dla Polski w czasie jej własnej akcesji — ale Polska nie będzie blokować otwierania klastrów negocjacyjnych. Wyraził też nadzieję, że Ukraina zakończy proces wdrażania umowy stowarzyszeniowej, w tym umowy o pogłębionej strefie wolnego handlu, co pozwoliłoby jej znaleźć się w jednolitym rynku europejskim jeszcze przed formalnym wstąpieniem do Unii.

Minister Sybiha podziękował Polsce za poparcie dla członkostwa Ukrainy w UE oraz za wsparcie w dalszym otwieraniu klastrów negocjacyjnych. Obaj ministrowie zapowiedzieli też kontynuację prac nad kwestiami historycznymi — poprzez wydawanie zezwoleń na prace poszukiwawcze i ekshumacyjne, zapewnienie dostępu do archiwów oraz bezpośredni dialog między historykami, argumentując, że im więcej przestrzeni uda się stworzyć dla profesjonalnej, opartej na faktach pracy, tym mniej pozostanie miejsca na polityzację historii. W rozmowach z ukraińskimi partnerami Sikorski poruszył też kwestię respektowania polskiej wrażliwości historycznej oraz sprawy gospodarcze.

Panel na konferencji YES

Podczas konferencji YES wicepremier wziął udział w panelu „Co musimy zrobić, aby zakończyć wojnę – perspektywa europejska”, podczas którego podkreślił, że klucz do zakończenia wojny leży w rękach Władimira Putina — Rosja musi wycofać swoje wojska z Ukrainy i zaprzestać ataków na ukraińskie miasta, a Europa musi pozostać konsekwentna i zdecydowana we wspieraniu Ukrainy, zarówno militarnie, jak i gospodarczo. Sikorski podsumował potrzeby obecnej sytuacji hasłem „spokoju, sankcji i solidarności”.

Spotkania dwustronne i wsparcie dla weteranów

Podczas wizyty w Kijowie Sikorski spotkał się z Tarasem Czmutem, szefem fundacji charytatywnej „Come Back Alive” wspierającej ukraińskich weteranów wojennych — rozmowa dotyczyła działań polskiego MSZ na rzecz weteranów w ramach programu „Polska Pomoc”, obejmujących między innymi wsparcie psychologiczne oraz budowę centrów pomocy dla weteranów.

Wicepremier spotkał się też z ukraińskim rzecznikiem praw człowieka Dmytrem Lubinetsem rozmawiając o polskim wsparciu dla Ukrainy, sytuacji obywateli Ukrainy w Polsce, a także o kwestiach mobilizacji i wymiany jeńców wojennych.

Podczas drugiego dnia wizyty odbyło się też spotkanie z doradcą do spraw bezpieczeństwa narodowego Wielkiej Brytanii Jonathanem Powellem, poświęcone rozwojowi współpracy dwustronnej i dalszemu wsparciu dla broniącej się Ukrainy.

Sikorski spotkał się również z kierownictwem najważniejszych ukraińskich instytucji antykorupcyjnych — Narodowego Biura Antykorupcyjnego (NABU) oraz Specjalnej Prokuratury Antykorupcyjnej (SAP), podkreślając, że praworządność oraz skuteczna walka z korupcją pozostają kluczowymi warunkami na drodze Ukrainy do członkostwa w Unii Europejskiej. Odbyło się też spotkanie z uczestnikami Young Leaders Forum — absolwentami programu fundacji ZavtraUA — poświęcone rozmowom z młodym pokoleniem o tworzeniu przyszłości kraju, odbudowie i integracji europejskiej.

Podczas wizyty w Kijowie wicepremier spotkał się też z personelem Ambasady RP w Kijowie, dziękując pracownikom placówki za służbę na rzecz polskiej dyplomacji w szczególnie trudnych warunkach wojennych.

Więcej zdjęć

Źródło i zdjęcia: Ministerstwo Spraw Zagranicznych, Ambasada Ukrainy w Rzeczypospolitej Polskiej.