Polska i Ukraina między współpracą a konkurencją w rolnictwie
O wyzwaniach stojących przed producentami rolnymi Polski i Ukrainy w związku z trwającą wojną w Ukrainie, sytuacji na międzynarodowych rynkach rolnych oraz o procesie integracji ukraińskiej produkcji rolnej z rynkiem Unii Europejskiej mówił minister rolnictwa i rozwoju wsi Czesław Siekierski podczas seminarium „Współpraca rolna Polski i Ukrainy w Unii Europejskiej”.
W ramach konferencji minister Czesław Siekierski uczestniczył w panelu „Miejsce Polski i Ukrainy na jednolitym rynku rolnym UE: wyzwania, współpraca, synergia”. Wydarzenie zostało zorganizowane z inicjatywy Grupy Postępowego Sojuszu Socjalistów i Demokratów w Parlamencie Europejskim.
Handel polsko-ukraiński: bieżące wyzwania i napięcia rynkowe
Minister Siekierski przypomniał, że polska pomoc dla Ukrainy pozostaje bezdyskusyjna, jednak obecnie konieczna jest refleksja nad przyjętym przez Unię Europejską modelem wsparcia, w tym liberalizacją handlu.
Zwiększony eksport ukraińskich produktów rolno-spożywczych do Unii Europejskiej po rozpoczęciu rosyjskiej agresji miał negatywny wpływ przede wszystkim na rynki państw przyfrontowych, w tym Polski.
Tańsze produkty z Ukrainy stały się istotną konkurencją dla polskich eksporterów żywności na rynku unijnym, co wynika m.in. z mniej restrykcyjnych wymogów i standardów produkcji rolnej obowiązujących w Ukrainie.
– W przypadku Ukrainy nastąpiła już pełna i jednostronna liberalizacja w handlu produktami rolno-spożywczymi w wyniku ATM, mimo że w UE obowiązują znacznie wyższe standardy produkcji rolnej niż w Ukrainie – zaznaczył minister.
– Nie możemy zapominać, że te działania doprowadziły do destabilizacji rynków rolnych w Europie i znaczącego spadku opłacalności produkcji rolnej. A to z kolei wpłynęło na eskalację rolniczych protestów – powiedział minister Czesław Siekierski.
Akcesja Ukrainy do Unii Europejskiej i konsekwencje dla rynku
– Niebawem władze Ukrainy rozpoczną negocjacje akcesyjne do Unii Europejskiej. Ten proces wymusi na UE reformy we Wspólnej Polityce Rolnej oraz w systemie dopłat rolnych – powiedział szef resortu rolnictwa.
Minister Siekierski wskazał, że włączenie ukraińskiej produkcji rolnej do jednolitego rynku z jednej strony wzmocni pozycję Unii Europejskiej na globalnym rynku przetwórstwa i surowców, z drugiej jednak zwiększy konkurencję oraz doprowadzi do zmian strukturalnych wśród unijnych producentów i przetwórców.
– Jestem przekonany, że regulacje akcesji Ukrainy do Unii Europejskiej zostaną przygotowane w taki sposób, żeby nie została naruszona stabilność europejskiego rolnictwa – podkreślił minister.
Wspólna Polityka Rolna a model rolnictwa w Ukrainie
Minister zwrócił uwagę na różnice strukturalne między rolnictwem w Unii Europejskiej a Ukrainie.
– Musimy pamiętać, że w Unii Europejskiej, w tym w Polsce, funkcjonuje inny model rolnictwa niż w Ukrainie. Tam decydującym graczem na rynku są duże przedsiębiorstwa rolne i agroholdingi, natomiast w krajach członkowskich podstawą są rodzinne gospodarstwa rolne – podkreślił Czesław Siekierski.
– Po 20 latach musimy na nowo zdefiniować Wspólną Politykę Rolną. Obecna unijna WPR jest dostosowana do potrzeb rodzinnych gospodarstw o mniejszej skali i nie odpowiada specyfice wielkoobszarowego rolnictwa Ukrainy – zaznaczył minister.
Minister dodał, że w przyszłości, jeśli płatności bezpośrednie będą nadal uzasadnione potrzebą wsparcia dochodów, powinny obejmować jedynie ograniczoną część ukraińskich gospodarstw rodzinnych
Podsumowanie: między współpracą a rywalizacją
Minister Czesław Siekierski zaznaczył, że świat potrzebuje ukraińskiego rolnictwa. Podkreślił jednocześnie, że Polska prowadzi z Ukrainą dialog na różnych szczeblach.
– Problem, przed którym stoją nasze państwa, wciąż jest aktualny. Chcemy go rozwiązać na poziomie dwustronnych uzgodnień, w taki sposób aby nie burzyć sytuacji na polskim rynku – powiedział minister.
Źródło i zdjęcia: Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi