IPN rozpoczyna poszukiwania ofiar zbrodni w Hucie Pieniackiej
8 czerwca 2026 roku rozpoczynają się prace poszukiwawcze w Hucie Pieniackiej, na terenie dawnego województwa tarnopolskiego. Prowadzi je Instytut Pamięci Narodowej we współpracy z partnerem ukraińskim, z udziałem przedstawicieli Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Stowarzyszenia Huta Pieniacka. Właściwe prace terenowe na miejscu zbrodni z okresu II wojny światowej odbędą się w dniach 9–18 czerwca.
Kolejny etap prac po Wołyniu
Misja w Hucie Pieniackiej stanowi bezpośrednią kontynuację tegorocznych działań na terenie Ukrainy, będących efektem ustaleń Grupy Roboczej ds. godnych pochówków z 16 grudnia 2025 roku. To kolejny etap prac poszukiwawczo-archeologicznych po przeprowadzonych w kwietniu 2026 roku działaniach w Ostrówkach i Woli Ostrowieckiej na Wołyniu, gdzie specjalistom IPN udało się zlokalizować nieznane dotąd miejsca spoczynku polskich ofiar.
Głównym celem specjalistów z Biura Poszukiwań i Identyfikacji IPN jest odnalezienie, lokalizacja oraz sporządzenie dokładnego opisu metodologicznego mogił zbiorowych i indywidualnych ofiar zbrodni. Podjęte działania są bezpośrednim efektem dwustronnej współpracy polsko-ukraińskiej i zezwoleń na prowadzenie prac poszukiwawczych wydanych przez stronę ukraińską w 2025 roku.
28 lutego 1944 roku — jedna z najkrwawszych pacyfikacji na Kresach
Huta Pieniacka była dużą, liczącą ponad 170 zagród polską wsią, w której funkcjonował silny ośrodek samoobrony współpracujący z Armią Krajową. W okresie nasilenia napaści ukraińskich nacjonalistów na Kresach chroniła się tam również ludność cywilna z okolicznych miejscowości oraz uciekinierzy narodowości żydowskiej.
28 lutego 1944 roku wieś stała się miejscem jednej z najkrwawszych pacyfikacji na terenach Małopolski Wschodniej. Zbrodni dokonali żołnierze 4. Pułku Policyjnego SS, złożonego z ukraińskich ochotników do dywizji SS „Galizien”, przy współudziale oddziałów Ukraińskiej Powstańczej Armii oraz lokalnych paramilitarnych grup ukraińskich nacjonalistów. Przebywający we wsi Polacy — w tym kobiety, dzieci i starcy — zostali zamordowani, a wieś całkowicie ograbiona i spalona. Tragedię przeżyli jedynie nieliczni.